ఇరాన్, సౌదీల మధ్య సయోధ్య కుదిర్చిన చైనా.. కారణమదే..??

సౌదీ అరేబియా, ఇరాన్లు చైనాలోని బీజింగ్‌లో నాలుగు రోజుల చర్చల తర్వాత దౌత్య సంబంధాలను మళ్లీ ఏర్పరుచుకోవాలని నిర్ణయించుకున్నాయి.ఈ రెండు దేశాల మధ్య చైనా పీస్ బ్రోకర్‌గా వ్యవహరిస్తోంది.

ఈ ఒప్పందం ప్రపంచ దేశాలలో పెద్ద ప్రభావాన్ని చూపుతాయి.ముఖ్యంగా యునైటెడ్ స్టేట్స్ పై వీరి మధ్య కుదిరిన సయోధ్య ప్రభావం చూపుతుంది.

ఇది పశ్చిమాసియాలో ఒక పెద్ద పునర్వ్యవస్థీకరణకు దారితీయవచ్చు.ఈ ఒప్పందంలో భద్రతా సహకార ఒప్పందాన్ని రిస్టోర్ చేయడం, రెండు నెలల్లో పరస్పరం దేశాల్లో రాయబార కార్యాలయాలను రీస్టార్ట్ చేయడం, వాణిజ్యం, పెట్టుబడులు, సాంస్కృతిక ఒప్పందాలను తిరిగి ప్రారంభించడం వంటివి ఉన్నాయి.

ఇరాన్ షియా రాజ్యమైతే.సౌదీ అరేబియా(Saudi Arabia) సున్నీ ఇస్లాంలకు మతపరమైన నివాసంగా ఉంది.అందుకే రెండు దేశాల మధ్య పోటీ ఇస్లామిక్ సెక్టారియనిజంలో పాతుకుపోయింది.ఈ పోటీ ఫలితంగా ఇరు దేశాలు ఇరాక్, లెబనాన్, సిరియా, అత్యంత విధ్వంసకరంగా యెమెన్‌లో ప్రాక్సీ సంఘర్షణలకు దారితీశాయి.

యెమెన్‌లోని సంఘర్షణ అనేక మానవ హక్కుల ఉల్లంఘనలకు, మరణాలకు దారితీసింది.UN నివేదిక ప్రకారం 2015 నుంచి 2,33,000 మరణాలు సంభవించినట్లు అంచనా.

ఇరాన్(Iran), సౌదీ అరేబియా రెండింటితో సంబంధాల ఒప్పందానికి మధ్యవర్తిత్వం వహించడంలో చైనా (China)కీలక పాత్ర పోషించింది.అలా చైనా రాజకీయ, ఆర్థిక పలుకుబడిని పెంచుకుంది.ఈ రెండు దేశాల స్థిరత్వంపై చైనా ఆసక్తి పెట్టడానికి కారణాలు ఉన్నాయి.చైనా గల్ఫ్ నుంచి శక్తిపై ఆధారపడటం వల్ల, రెండు దేశాల మధ్య ఉద్రిక్తత దాని ప్రయోజనాలకు ముప్పుగా మారింది.

అందుకే వీటి మధ్య శత్రుత్వాన్ని తొలగించింది.చైనా చేసిన ఈ చర్య ప్రపంచ వేదికపై పెద్ద దౌత్య పాత్ర పోషించాలనే దాని కోరికను కూడా సూచిస్తుంది.

ప్రత్యర్థి మానవుల సంఖ్యను దృష్టిలో ఉంచుకుని ఈ ఒప్పందం స్వాగతించదగినదే అయినప్పటికీ, రెండు దేశాల మధ్య అన్ని సమస్యలు వెంటనే పరిష్కరించబడతాయని దీని అర్థం కాదు.ఈ ఒప్పందం ఇతర వివాదాలలో భవిష్యత్తులో చైనా మధ్యవర్తిత్వ ప్రయత్నాలకు నాందిగా ఉంటుందో లేదో చూడాలి.